close

  • Być wiernym Ojczyźnie mej, Rzeczypospolitej Polskiej

     

  • INFORMACJE PRAKTYCZNE O ARABII SAUDYJSKIEJ

  • INFORMACJE PRAKTYCZNE O ARABII SAUDYJSKIEJ

    Podstawą gospodarki saudyjskiej jest ropa naftowa, której eksport zapoczątkowano w 1938 r. Wpływy umożliwiły podjęcie reformowania średniowiecznych struktur społeczno-gospodarczych, dzięki czemu w II połowie XX w. zbudowano nowoczesną infrastrukturę i bazę techniczną oraz rozpoczęto modernizację struktur społecznych. Roczne wpływy z eksportu kształtują się na poziomie rzędu 50 mld USD, przy imporcie ok. 30 mld USD. PKB-160 mld USD, a per capita - ok. 7500 USD. W 2001 r. realny wzrost PKB - 2,2%. Inflacja - poniżej 1%. Przyrost naturalny-ponad 3%. Bezrobocie wśród mężczyzn - oceniane na ok. 20%. Waluta - saudyjski rial ($1 = SR3,745; kurs stały od 1986 r.). Rząd zachowuje silną kontrolę nad działalnością gospodarczą.

    Urzędy są czynne od soboty do środy, z uwzględnieniem przerw na modlitwy. W bankach i firmach prywatnych niektóre sprawy można też załatwić w czwartek rano. Poza j. arabskim powszechnie używany jest j. angielski. Czas - warszawski +1, a zimą +2. Święto narodowe- 23 września.   

    Procedura przyjazdu/wyjazdu
    Wjazd następuje na  podstawie ważnego przynajmniej na 6 miesięcy paszportu oraz wizy wjazdowej, która z zasady jest wydawana przez ambasady na podstawie decyzji otrzymanej od władz AS lub zaproszenia uznanej instytucji czy firmy tego państwa. Wydawane są wizy dla biznesmenów, do pracy, w celu odwiedzenia najbliższych krewnych, tranzytowe oraz religijne (pielgrzymki - hadż i omra, w przypadku których przyjazd łączy się z przestrzeganiem oddzielnej procedury). Wizy turystyczne, niezależnie od istnienia dobrej bazy hotelowej i infrastruktury technicznej, wydawane są jedynie członkom zorganizowanych i wcześniej zaakceptowanych grup, realizujących ściśle ustalony program. Nie są wydawane wizy lotniskowe i na wyjście z portu morskiego. Każdy przyjeżdżający musi mieć miejscowego sponsora (w przypadku niektórych przyjazdów służbowych, a sporadycznie także handlowych może nim być placówka dyplomatyczna lub konsularna danego kraju). Zasadą jest posiadanie wizy przed przyjazdem (linie lotnicze odmawiają zabrania na pokład pasażera bez wizy; w indywidualnych przypadkach uznają dokument jednoznacznie potwierdzający  decyzję władz saudyjskich co do wydania wizy na lotnisku po przylocie). Procedura uzyskiwania wizy może trwać do 6 miesięcy. Podróżujące samotnie kobiety, aby uniknąć opóźnień w odprawie paszportowej lub tranzytowej, powinny zadbać o obecność sponsora na lotnisku. Cudzoziemców, którzy uzyskali w AS status rezydenta, obowiązują wizy wyjazdowe, dla otrzymania których wymagana jest zgoda sponsora. Osoby zamierzające powrócić do AS muszą mieć wizy wyjazdowo-powrotne.

    Przepisy celne
    Władze celne ściśle egzekwują zakaz wwozu takich artykułów jak alkohol, broń oraz cokolwiek, co mogłoby być sprzeczne z zasadami islamu. Obejmuje to publikacje i dewocjonalia inne niż islamskie, wieprzowinę i jej przetwory oraz pornografię, wszystko w bardzo szerokim rozumieniu. Zakazane są  np. ozdoby choinkowe, magazyny mody, swobodne nagrania video. Artykuły takie są konfiskowane, a podróżny karany grzywną. Muszą się z tym liczyć także członkowie delegacji oficjalnych i dyplomaci. Wszelki kontakt z narkotykami, w tym ich przemyt, jest traktowany jako przestępstwo i podlega karze śmierci. Osoby przewożące ze sobą lekarstwa powinny posiadać wystawioną przez lekarza receptę. Kontrola celna na wszystkich punktach granicznych jest bardzo skrupulatna, prześwietlany jest również bagaż podręczny. W przypadku wątpliwości co do legalnego wwozu konkretnych przedmiotów należy porozumieć się z placówką AS.

    Sprawy pobytowe
    Nie ma obowiązku rejestracji i uzyskiwania zezwoleń na pracę przy pobytach krótkoterminowych, w ramach ważności wizy (zasadniczo do 3 miesięcy). Dla podjęcia pracy (jest tu zatrudnionych  6 mln cudzoziemców na łącznie około 22 mln ludności) i uzyskania zezwolenia na pobyt, na podstawie ważnej umowy o pracę, wymagane jest zaświadczenie o stanie zdrowia lub wyniki badań. Całość związanych z tym formalności załatwia sponsor. Niekiedy stosowana jest praktyka zatrzymywania paszportów w depozycie u pracodawcy. Sponsor (zazwyczaj jest to pracodawca) załatwia również sprawy pobytowe członków  rodziny zatrudnionego (deponowanie ich paszportów z reguły nie jest konieczne). W celu identyfikacji cudzoziemcy posługują się saudyjską kartą pobytową (iqama). Niedawno zniesiono zakaz podróżowania cudzoziemców po kraju bez pisma sponsora, którego naruszenie karane było aresztem lub grzywną. Podróżować do Mekki i Medyny mogą jedynie muzułmanie. Kobieta zamężna przebywająca w AS ze swym mężem musi posiadać jego zgodę na wyjazd. Wyjazd dzieci wymaga akceptacji ojca. Placówki dyplomatyczne i konsularne nie mogą występować w roli sponsora osoby chcącej wyjechać, nawet w szczególnych okolicznościach.

    Sprawy bezpieczeństwa
    Cudzoziemcy w każdym przypadku powinni wykazywać szczególną, codzienną troskę o bezpieczeństwo osobiste oraz respektować miejscowe zwyczaje. W przypadku zaobserwowania podejrzanych zachowań, osób, samochodów i pakunków należy porozumieć się z Ambasadą. Zaleca się stałe noszenie iqama i fotokopii paszportu.

    Zagrożenie kryminalne
    Przestępczość pospolita zasadniczo nie stanowi problemu dla osób przyjeżdżających do AS. Zdarzają się natomiast konflikty na tle nieprzestrzegania konserwatywnych zwyczajów i norm życia społecznego. Akty przemocy przeciwko cudzoziemcom są rzadkie. W przypadku utraty paszportu konieczne jest niezwłoczne zawiadomienie policji  i Ambasady.

    Opieka medyczna
    Służba zdrowia jest dobrze rozwinięta i nowoczesna, zwłaszcza w dużych miastach. Poważne zabiegi i hospitalizacja są bardzo drogie. Często realizacja usługi medycznej warunkowana jest wcześniejszym uiszczeniem opłaty lub zaliczki w gotówce. Zaleca się wykupienie ważnej na AS i możliwie pełnej polisy ubezpieczeniowej.

    Zagrożenia zdrowotne
    W nisko położonych regionach na wybrzeżu Morza Czerwonego od granicy z Jemenem po Dżeddę występuje malaria jako choroba endemiczna. Osoby udające się na te tereny, a zwłaszcza do regionu Dżizanu powinny wystrzegać się ukąszeń komarów oraz posiadać podstawową wiedzę nt. malarii i zaopatrzyć się w lekarstwa. Na terenach tych znajdują się też ogniska wirusowego zapalenia mózgu (RVF). Wycieczki na pustynię wymagają stosownej wiedzy o występujących na niej zagrożeniach (m.in. aktywne w nocy pchły pustynne, których ukąszenia b. źle się goją.) Władze saudyjskie mogą wymagać szczepień przeciwko zapaleniu opon mózgowych od osób podróżujących w okresie pielgrzymek do regionu Mekki i Medyny. W tym czasie potencjalne zagrożenie epidemiologiczne wzrasta w związku z napływem milionowych rzesz pielgrzymów z całego świata. Generalnie szczepienia nie są wymagane i rekomendowane.

    Bezpieczeństwo podróżowania
    AS dysponuje dobrze rozwiniętą siecią nowoczesnych dróg, zwłaszcza między głównymi ośrodkami miejskimi i gospodarczymi. Oznakowanie jest dobre, choć napisy nie zawsze są również w j. angielskim. Ryzyko wypadków drogowych jest znaczne. W przypadku kolizji, w której poszkodowani zostali ludzie, należy brać pod uwagę prawdopodobieństwo zabrania wszystkich uczestniczących w wypadku na posterunek policji. Kierowcy, niezależnie od winy, muszą liczyć się z zatrzymaniem na kilka dni, do czasu ustalenia odpowiedzialnego. W każdym przypadku należy żądać niezwłocznego powiadomienia Ambasady. Samosądy na miejscu wypadku są zjawiskiem sporadycznym. Saudyjskie Linie Lotnicze są uznawane za jednego z najbezpieczniejszych przewoźników (poza Rijadem duże lotniska międzynarodowe są w Dżeddzie i Dammamie). Transport autobusowy i kolejowy jest słabiej rozwinięty. Dotyczy to też miejskiej komunikacji publicznej. Powszechnie dostępne i stosunkowo tanie są taksówki. Polskie prawa jazdy muszą być wymienione na miejscowe. W przypadku krótkich przyjazdów i np. wynajęcia samochodu uznawane jest zarówno polskie jak i międzynarodowe prawo jazdy (niezbędna fotokopia paszportu). Prowadzenie pojazdów przez kobiety jest zabronione.

    Stosowanie prawa
    Obowiązuje prawo muzułmańskie - szariat. Kary za wykroczenia i przestępstwa są  z reguły wyższe w porównaniu z Europą. Bardziej rygorystyczne jest też podejście do sprawcy. Osoby, które nawet nieświadomie naruszyły saudyjskie prawo, w tym zwyczajowe, mogą być zatrzymane, aresztowane, deportowane, a nawet zagrożone karą śmierci. Świadkowie naruszeń prawa lub wydarzeń wymagających podjęcia procedur policyjnych mogą być traktowani jak podejrzani. Bardzo surowo, włącznie z długoletnim więzieniem, karane jest posiadanie, produkowanie i spożywanie alkoholu. Kara śmierci za narkotyki jest wykonywana bez wyjątków, również publicznie. Homoseksualizm  traktuje się jako przestępstwo i karze chłostą, więzieniem lub śmiercią.

    Interpretacja kontraktów
    W odniesieniu do umów o pracę i kontraktów handlowych rozstrzygający jest tekst w j. arabskim. W przypadku konfliktu co do interpretacji takiego dokumentu nie są brane pod uwagę ustne ustalenia lub oddzielne uzgodnienia pisemne. Osoby zainteresowane podpisaniem umowy powinny zapoznać się z jej wiarygodnym tłumaczeniem. Zerwanie przez pracownika umowy o pracę może oznaczać nałożenie poważnej grzywny, do  zapłacenia przed opuszczeniem kraju. Zmiana pracodawcy wymaga zgody poprzedniego. Ewentualne rozstrzyganie konfliktów na drodze sądowej łączy się z reguły z zaangażowaniem adwokata oraz tłumacza.

    Uwarunkowania obyczajowe
    Życie w Arabii Saudyjskiej jest zdominowane przez islam, wyznawany przez 100% miejscowej ludności i będący religią państwową. Zakazane są inne religie, co m.in. oznacza zakaz  publicznego odprawiania przez ich wyznawców nabożeństw, noszenia i posiadania innych niż muzułmańskie symboli religijnych (dotyczy to m.in. krzyży i Biblii), podróżowania do Mekki i Medyny. Saudyjczycy wiążą takie podejście z istnieniem na ich terytorium świętych miejsc islamu. Nadzorem nad przestrzeganiem norm obyczajowych zajmują się aktywiści z komitetów przestrzegania moralności - mutawwa (mutawwiin), będący policją religijną. Powinni oni legitymować się specjalnymi identyfikatorami, a także  być w towarzystwie umundurowanego policjanta. Nie zawsze jest to regułą, nawet w przypadku, gdy mutawwa dokonują zatrzymania. Powodem może być niewłaściwe ubranie (np. brak nakrycia głowy u kobiet), sprzeczka na tle obyczajowym, spożywanie alkoholu lub wspólne (np. spacer lub zakupy) przebywanie kobiety z mężczyzną, który nie jest jej mężem lub członkiem rodziny. Znane są przypadki domagania się dowodu na istnienie między zainteresowanymi związku małżeńskiego. Jego brak może oznaczać oskarżenie kobiety o prostytucję. Konflikt, włącznie do aresztowania, może spowodować także próba kobiety skorzystania z restauracji, w której nie ma - co nie zawsze jest odnotowane - sali rodzinnej, dokąd zresztą też nie powinna przychodzić z mężczyzną nie będącym jej mężem lub bliskim krewnym. Choć większość interwencji kończy się jedynie stresem i władze państwowe starają się skłonić środowiska religijne generalnie do większego umiarkowania, sytuacja w tym zakresie pozostaje nadal b. delikatna. O każdym incydencie należy informować Ambasadę. Saudyjskie placówki dyplomatyczne zalecają kobietom podróżującym do Arabii Saudyjskiej noszenie konserwatywnych ubiorów, zakrywających całe nogi i ręce oraz nie noszenie spodni w miejscach publicznych. Głównie w Rijadzie i centralnej części kraju mutawwa wywierają na wszystkie kobiety presję, by nosiły czarne peleryny do ziemi (abaja) oraz nakrywały głowy. Dla świętego spokoju większość cudzoziemek podporządkowuje się. Najbardziej narażone na przykrości są panie przypominające z wyglądu Azjatki lub Arabki, brane za muzułmanki. Kobietom nie wolno w miejscach publicznych prowadzić samochodów i jeździć na rowerach. Zakazane są, tym razem już generalnie, tańce, muzyka i filmy poza miejscami prywatnymi. AS w zasadzie nie posiada dwustronnych umów konsularnych (dotyczy to również Polski) i zdarza się, że o aresztowaniu swych obywateli placówki dowiadują się nawet po kilku tygodniach.

    Rodziny mieszane
    W sprawach dotyczących małżeństw mieszanych obowiązuje również tylko szariat. Obywatele saudyjscy zasadniczo powinni uzyskać zgodę na zawarcie związku małżeńskiego z cudzoziemką. Chrześcijanka nie ma obowiązku przejścia na islam. Muzułmanka nie może wyjść za mąż za innowierca. Prawo dopuszcza wielożeństwo, choć zjawisko to jest tutaj  rzadsze niż się na ogół uważa. Żona zachowuje swe obywatelstwo, natomiast w sprawach pobytowych mąż występuje w charakterze jej sponsora, ze wszystkimi tego konsekwencjami (w tym zgoda na wyjazd z AS). W przypadku konfliktu o dzieci, które automatycznie uzyskują obywatelstwo saudyjskie i są traktowane jako muzułmanie, prawo preferuje ojca.

    Klimat
    AS jest krajem o suchym klimacie, bardzo gorącym od czerwca do września (temperatury mogą przekraczać 50 stopni) i chłodnym zimą (zdarzają się temperatury bliskie zera, a nawet minusowe). Opady są rzadkie (nawet w rejonach wybrzeża i górach Assiru), ale mogą być b. intensywne i powodować groźne miejscowe powodzie, w tym na pustyni. Z uwagi na ogromny obszar kraju (1,96 mln km kw) lokalne warunki klimatyczne są w znacznym stopniu zróżnicowane. Na zajmującej ok. 90% powierzchni kraju pustyni z reguły jest albo upalnie albo zimno. Mieszkania, biura i centra handlowe są klimatyzowane.

    Drukuj Drukuj Podziel się treścią: